Het lidmaatschap van de Protestantse Kerk in Nederland is geregeld via de gemeenten. Wie lid is van de lokale kerk, is daarmee ook lid van de landelijke kerk. Er zijn verschillende manieren om betrokken te zijn bij een gemeente van de Protestantse Kerk.
Op deze pagina:
- Lidmaatschap en andere vormen van betrokkenheid
- Wat is een voorkeurslidmaatschap?
- Uitschrijven als lid van de Protestantse Kerk
- Lid van de Protestantse Kerk zonder lidmaatschap van een gemeente?
- Wie staan er verder geregistreerd in de administratie van de gemeente?
- Hoe weet de gemeente van een verhuizing?
Lidmaatschap en andere vormen van betrokkenheid
Belijdend lid: heeft belijdenis gedaan in een gereformeerde, hervormde, evangelisch-lutherse of protestantse gemeente, of is als belijdend lid van een ander kerkgenootschap overgekomen.
Dooplid: is gedoopt in een gereformeerde, hervormde, evangelisch-lutherse of protestantse gemeente, of is als gedoopt lid van een ander kerkgenootschap overgekomen.
Niet-gedoopten: niet-gedoopte kinderen van gemeenteleden. Zij horen automatisch bij de kring van de gemeente, tenzij de ouders of wettelijke vertegenwoordigers daartegen bezwaar maken. Dit kan ook worden omgezet naar vriend van de gemeente (zie hieronder).
Gastlid: doop- of belijdend lid van een ander kerkgenootschap dan de Protestantse Kerk, die ook lid blijft van dat kerkgenootschap, bijvoorbeeld de Christelijke Gereformeerde Kerk of de Rooms-Katholieke Kerk. Dit kan onder bepaalde voorwaarden. Een gemeente kan in de eigen plaatselijke regeling keuzes maken over de rechten van gastleden, zoals stemrecht of de mogelijkheid om tot ambtsdrager te worden verkozen. In de praktijk is de status van een gastlid vaak vrijwel gelijk aan die van een lid. Meer over gastlidmaatschap in de kerkorde.
Vriend: iemand die met de gemeente meeleeft maar geen lid wil worden. Een veelvoorkomende groep zijn doop- of belijdend leden van een andere gemeente binnen de Protestantse Kerk dan de gemeente waar zij meeleven; zij kunnen geen gastlid worden, omdat gastlidmaatschap alleen bedoeld is voor leden van een ander kerkgenootschap. De oplossing is dan vriend te worden van de gemeente waar zij meeleven. Ook wie niet gedoopt is maar wel betrokken bij een gemeente, kan vriend worden.
Wat is een voorkeurslidmaatschap?
Gemeenten hebben een vastgesteld grondgebied. Wie binnen dat grondgebied woont, is in beginsel lid van de bijbehorende gemeente. Lidmaatschap van een andere gemeente kan alleen met toestemming van de kerkenraad van die gemeente. Wie op die manier lid is van een andere gemeente dan de gemeente van het eigen woongebied, heet voorkeurslid.
Een voorbeeld: na een verhuizing schrijft de burgerlijke administratie iemand automatisch over naar de gemeente in de nieuwe woonplaats. Wil diegene (voorlopig) lid blijven van de oude gemeente, dan volgt een nieuwe overschrijving naar die gemeente, met voorkeurslidmaatschap als resultaat.
Uitschrijven als lid van de Protestantse Kerk
Omdat het lidmaatschap via de gemeente verloopt, gebeurt uitschrijven ook via de gemeente waar iemand ingeschreven staat. Dit kan met een ondertekende brief aan de kerkenraad van die gemeente.
Lid van de Protestantse Kerk zonder lidmaatschap van een gemeente?
De Protestantse Kerk bestaat uit gemeenten; kerk en gemeente horen onlosmakelijk bij elkaar. De kerkorde bepaalt daarom dat wie lid is van een gemeente, daarmee ook lid is van de Protestantse Kerk in Nederland. Landelijk lidmaatschap zonder gemeentelidmaatschap bestaat niet.
Eén uitzondering: bij opheffing van een gemeente blijven leden die zich nog niet bij een andere gemeente hebben gevoegd, ingeschreven staan in het landelijke register van de kerk.
Wie staan er verder geregistreerd in de administratie van de gemeente?
De administratie van een gemeente bevat de gegevens van wie tot de kring van de gemeente hoort, inclusief gegevens over gezin, gezinsverband of een andere samenlevingsvorm (de pastorale eenheid). Zo kunnen ook gegevens van gezinsleden die zelf niet bij de gemeente horen, worden geregistreerd; in de praktijk heten zij 'meegeregistreerden'. Wie daartegen bezwaar maakt, wordt niet geregistreerd.
Hoe weet de gemeente van een verhuizing?
Via de Stichting Interkerkelijke Ledenadministratie (SILA). Op grond van de Wet basisregistratie personen (BRP) ontvangt de SILA informatie over verhuizingen van personen die in de BRP met een zogenoemde 'sila-stip' zijn gemarkeerd. De SILA bepaalt vervolgens van welk kerkgenootschap iemand lid is en geeft dit door.
Bezwaar tegen deze registratie kan schriftelijk of per e-mail bij de SILA, onder vermelding van naam, voornamen, adres en geboortedatum. De SILA beëindigt de registratie dan. Let op: wie dit doet, moet de eigen verhuizing zelf doorgeven aan zowel de gemeente waar hij of zij lid van was als de gemeente waarvan hij of zij lid wordt. Meer informatie op sila.nl.